Η ΕΥΠ στο μικροσκόπιο!

Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα ξεκίνησε έρευνα για την Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών, μετά από καταγγελία μας!

Ήδη από το 1997, η νομοθεσία για τα προσωπικά δεδομένα δεν εξαιρούσε την ΕΥΠ από την εποπτεία της Αρχής. Παράλληλα, ο Κανονισμός της ΕΥΠ προβλέπει την υποχρέωση συμμόρφωσης της Υπηρεσίας με τη νομοθεσία προστασίας προσωπικών δεδομένων ήδη από το 2008. Το 2019, όμως, η κυβέρνηση Μητσοτάκη, με τον Ν. 4624/2019, περιόρισε την αρμοδιότητα της Αρχής να ελέγχει την επεξεργασία διαβαθμισμένων προσωπικών δεδομένων από την ΕΥΠ.

Τον Νοέμβριο του 2022, η ίδια η ΑΠΔΠΧ, με γνωμοδότησή της προς το Υπουργείο Δικαιοσύνης, επισήμανε σοβαρά ζητήματα συνταγματικότητας και ουσιαστικής προστασίας των προσωπικών δεδομένων που επεξεργάζεται η ΕΥΠ. Οι σχετικές επισημάνσεις της Αρχής δεν ενσωματώθηκαν στην αναθεώρηση του νομοθετικού πλαισίου τον Δεκέμβριο του 2022 από τον τότε Υπουργό Δικαιοσύνης, Κ. Τσιάρα.

Τον Μάρτιο του 2026, πολίτης που εκπροσωπούμε επιχείρησε να ασκήσει τα δικαιώματά του για την προστασία των προσωπικών δεδομένων ενώπιον της ΕΥΠ, υποβάλλοντας αίτημα πρόσβασης με επίκληση συγκεκριμένων νομοθετικών διατάξεων. Η ΕΥΠ δεν ανταποκρίθηκε στο αίτημα. Για τον λόγο αυτό, τον Ιούνιο του 2026 προχωρήσαμε στην κατάθεση καταγγελίας ενώπιον της Αρχής.

Τον Οκτώβριο ενημερωθήκαμε ότι η Αρχή ξεκίνησε έρευνα επί της καταγγελίας μας, καλώντας την ΕΥΠ να απαντήσει σε συγκεκριμένα ερωτήματα σχετικά με τη μη ανταπόκρισή της στο αίτημα πρόσβασης του πολίτη. Πρόκειται για μια σημαντική εξέλιξη στην προσπάθειά μας να αποσαφηνιστούν οι υποχρεώσεις της ΕΥΠ και οι δυνατότητες ανεξάρτητου ελέγχου της επεξεργασίας προσωπικών δεδομένων.

Το κρίσιμο ερώτημα παραμένει: Πώς διασφαλίζεται στην πράξη η προστασία των προσωπικών δεδομένων όταν αυτά βρίσκονται στα χέρια της ΕΥΠ;

Η εθνική ασφάλεια και η προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων πρέπει να συνυπάρχουν με σαφείς κανόνες, ουσιαστικές εγγυήσεις και αποτελεσματική εποπτεία.